نظری به تاریخچه ی دف

دف و دپ اسم صوت است و صدایی است که از کوبیدن ضربه ای به پوست دف برمی آید.ساز دف از متداول ترین و اساسی ترین نمونه ی آلات ضربی (سازهای کوبه ای) یا «آلات ایقاعی» روزگاران قدیم به شمار می آید. در فرهنگنامه ی موسیقی ایران آمده: دف، دایره ای است از چوب که بر روی آن پوست کشیده اند. در برخی مناطق، حلقه هایی نیز بدان آویزان کنند و در مجالس سماع صوفیان، اشعار مذهبی و عرفانی را با آهنگهای دل انگیز و جان سوز در دستگاه های مختلف، و نیز ریتمهای متفاوت به همراهی دف میخوانند، و مجلس آنان شور است و شوق است و نیایش.
در فرهنگ معین آمده: دف چنبری است که پوستی بر آن چسبانند و قوالان، آن را با سر انگشت نوازند.
ساکس می نویسد: دف (فارسی، عربی، ترکی و آلبانیایی) همان دایره است.ضمن اینکه این لفظ در مصر و آلبانی به طور کلی معنای دایره را می دهد.در الجزایر ساز مخصوصی است با قاب چهارگوش که دارای دو پوست است و پشت این پوست را از داخل چهار تار زهی کشیده اند.
در نقش برجسته شکار گوزن در طاق بستان، دو نوازنده یکی از سوی چپ نای یا سورنای مینوازد، و دیگری ساز چهارگوشی در دست دارد که نوعی دف مربع شکل میباشد. شکل دستهای نوازنده ی این ساز به گونه ای است که بیشتر از هر چیز مؤید این نظریه است که دف از دوره ی باستان مورد توجه بوده است.این نوع دف، یعنی دف چهارگوش، هنوز هم در مصر و سوریه رواج دارد و قاب آن به شکل قالب خشت مالان است.